Türkçede Genel Adlar: Kadın ve Adam

Gülsüm ATASOY

Öz


Bu araştırmanın birinci amacı, sıklık listesinde başlarda yer alan kadın ve adam sözcüklerini incelemek, Türkçe için bu sözcüklerin genel ad olarak tanımlanıp tanımlanamayacağını belirlemektir. İkinci amacı ise, genel ad kategorisinde olan kadın ve adam sözcüklerindeki metinsel örüntülerde anlam ve yapı benzerliklerini-farklılıklarını anlam alanları, biçimsel ve işlevsel görünümlerine göre betimlemektir. Halliday ve Hasan'nın bağlaşıklık teorisinden yola çıkarak Mahlberg'in İngilizce için yapmış olduğu Genel Adlar çalışması bu araştırmaya temel oluşturmaktadır. Mahlberg, çalışmasında insan adları olarak üst başlık altında topladığı ve Türkçe derlemde de üstlerde çıkan kadın ve adam sözcüklerini incelemiştir. Veri çözümlemesinde derlem-çıkışlı (corpusdriven) bir yol izlenmiştir. Verinin incelendiği derlem 2005-2009 yıllarını kapsayan ve TUD (Aksan ve diğerleri) veritabanları kullanılarak oluşturulan 3 milyon sözcüklük genel Türkçe derlemidir (Atasoy). Bu derlem CQPweb arayüzüne (Hardie) aktarılarak çalışılmıştır. Bu sözcüklerin içinde geçtiği yapılar incelendiğinde ise, kadın ve adam sözcüklerinin belirli örüntüleri tercih ettiği görülmektedir. Sıklık listesinde başlarda çıkan kadın ve adam sözcükleri, Türkçe için genel ad olarak tanımlanabilir. Genel ad kategorisinde olan bu sözcüklerdeki metinsel örüntülerde anlam ve yapı benzerlikleri, farklılıkları vardır ve farklılıkları belirleyici özellik olarak karşımıza çıkmaktadır.

Anahtar Sözcükler


Genel Adlar; Derlem Dilbilim; Türkçe Ulusal Derlemi (TUD)

Tam Metin:

PDF