Karmaşık FTMM Alanlarına İlgilerin Öncül Değişkenler ve Mesleki Uyum Ölçütleri Arasında Aracı Rolü

Yonca TOKER

Öz


Kişi ve meslek arasındaki uyuşma geleneksel olarak Holland'ın mesleki kişilik kuramı çerçevesinde çalışılmış, ancak bu bağlamda geliştirilen ölçeklerle ölçütlerde açıklanan varyans kısıtlı kalmıştır. Fen bilimleri, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (FTMM) alanlarında mesleki ilgi envanterlerinin iyileştirilmesi için ilgili mesleklerin karmaşıklık (zorluk) düzeylerinin de dahil edildiği “FTMM Meslek Alanlarında Karmaşıklık Düzeyine İlgi” envanteri geliştirilmiş (Toker ve Ackerman 524) ve ölçütlerde daha çok varyans açıkladığı bulunmuştur. Bu çalışmanın amacı, yapısal eşitlik modellemesi kullanarak, karmaşık FTMM alanlarına ilgilerin öncül değişkenler ve mesleki uyum ve başarı ölçütleri arasındaki aracı değişken rolünü test etmektir. Üniversitede bir FTMM alanında okuyan 122 öğrenci üzerinde test edilen modelin veriye uyduğu bulunmuştur. Sayısal yetenek, matematik-fen benlik algısı ve tipik entelektüel eğilim karmaşık FTMM alanlarına ilgileri yordamaktadır. FTMM ilgileri akademik alandan doyumu, karmaşık bir FTMM mesleği seçme niyetini ve FTMM not ortalamasını yordamaktadır. Sayısal yetenek de not ortalamasını doğrudan yordamaktadır. Bu model erkek örneklemi verisine de uymakta, ancak kadın örnekleminde matematik-fen benlik algısının akademik alandan duyulan doyum üzerindeki rolü ön plana çıkmaktadır. Araştırmanın bulguları, karmaşıklık düzeyi dahil edilmiş olan bir ölçümün mesleki ölçütleri açıklarken oynadığı aracı role dikkat çekmektedir.

Anahtar Sözcükler


Mesleki İlgiler; Mesleki Karmaşıklık; Fen Bilimleri, Teknoloji, Mühendislik, Matematik (FTMM); Mesleki Uyum; Matematik-Fen Benlik Algısı; Yapısal Eşitlik Model

Tam Metin:

PDF