Zaman

Olivier LACOMBE, Mehmed KARASAN (Çev.)

Öz


Tanımlanması güç olan zaman meselesi birçok bakımdan ele alınabilir. Bu güçlük, tarih boyunca çoğu düşünürün odak noktası haline gelmiştir. Temelde zaman üzerine felsefe görüşleri karşılıklı iki kutbu oluşturmaktadır: Birincisi, bütün idealistler gibi zamanın varlığını asgariye indiren, onu öznel olarak ele alan Kantçı yaklaşım, ikincisi ise zamanının gerçekliğini ön plana çıkaran Bergson yaklaşımıdır. Bergson yaklaşımı kabul görse de, sonuna kadar bu yaklaşımı izlemek mümkün değildir. Diğer taraftan, idealistlerin zamanın düşünceye bağlı olduğu söylemleri tümüyle haksız değildir. Zaman, hareketin mekânda izi olarak tarif edilebilir. Zamanın tamir edilmez kaçışı, hayattaki sonu ve ölüm, insan düşüncesini bu hususlara çare veya kendine bir teselli bulmak için her zaman tahrik edici bir unsur olmuştur. Kısacası, zaman, bütününde bir gerçek, ebediyetten daha da gerçek bir zamana, gerçek üstü bir ebediyete ve zaman sürdükçe bunları bağlamak üzere zaman dışı bir ülküye muhtaçtır.

Anahtar Sözcükler


Felsefe; Zaman Kavramı; Kant; Bergson