Türk Dilinde +ça Eki ve Bu Ek ile Yapılan İsim Teşkilleri Üzerine Bir Deneme

Zeynep KORKMAZ

Öz


Bulunduğu lehçenin ve eklendiği kelimenin ses özelliklerine bağlı olarak +ça, +çe, +ço, +çö +ca, +ce vb. şekiller alan ekin, Türk lehçe ve metinlerindeki durumu karışıktır. Bazı dilciler tarafından karşılaştırma, bazıları tarafından da eşitlik görevi gören bir unsur olarak nitelendirilen +ça, Türk dilinin ayrı devirlerini ve değişik alanlarını içine alan türlü metinlerde, çok kere karşımıza basit bir hal eki olarak çıkar. Öteki çekim ekleri gibi, kelimenin en sonunda bulunur. Bazı kelime yapılarındaki +ça'lar ise, bir yapı eki olarak kullanılmıştır. Bu eki alan bir kısım kelimeler de yukarıdaki iki gruptan hiç birine girememekte, daha doğrusu ekte yaşayan bir çekim ya da yapı vazifesi görülememektedir. Makalede, şekil olarak aynı olan ancak görevleri bakımından birbirlerinden ayrı olan +ça ekleri, yani kelime çekim ve kelime yapısında kullanılan +ça ekleri arasında bir bağlantının mevcut olup olmadığı konusunun tespitinin gerektiği belirtilerek, böyle bir bağlantının mevcut olduğu yerlerde, iki grup arasında birbirine geçiş aşamaları ve ilişkileri incelenmiştir.

Anahtar Sözcükler


Türk Dili; Türkçe; +ça Eki; Çekim Ekleri; Yapım Ekleri

Tam Metin:

PDF