İran Edebiyatında Gazelden Öyküye Bir Metinlerarasılık Örneği: Bin Damadın Gelini

Emine ZEYTUNLU

Öz


Yazarların, şairlerin ve düşünürlerin özgün eserler ortaya koyarlarken kendilerinden önce yazılmış eserlerden etkilenmeleri kaçınılmazdır. Bir metinde karşımıza çıkan bir cümle, bir deyiş, bir mısra, bir karakter, bir olay başka bir metinde aynı ya da farklı bir şekilde yorumlanmış olarak kendine yer bulabilir. Bu, metinlerin birbirleriyle olan işbirliği ve çoksesliliğidir. Metinlerarasılık kavramı bu ortak paylaşımı inceler ve yorumlar. Metinlerarasılık hem yazar hem de okur açısından bir zenginliktir ve edebiyatın beslendiği önemli bir kaynaktır. Köklü bir geçmişe sahip İran edebiyatında da bu tür etkileşimler sıkça görülmektedir. Modern dönem yazar ve şairleri klasik dönemle olan bağlarını sıkı sıkıya korumuşlar ve bu yöntemden beslenmişlerdir. Çalışmada, Çağdaş İran öykücülüğünün kurucularından ve önemli temsilcilerinden Bozorg-i Alevî'nin Klasik İran Edebiyatının en yetkin şairlerinden Hâfız-ı Şîrâzî'nin bir gazeli üzerine kurguladığı Bin Damadın Gelini adlı öyküsü metinlerarasılığın kuramsal çerçevesi dâhilinde incelenerek çalışmadan önemli bulgular elde edileceği düşünülmektedir.

Anahtar Sözcükler


Hâfız-ı Şîrâzî; Bozorg-i Alevî; Bin Damadın Gelini; Arûs-i Hezâr Dâmâd; Farsça Gazel; İran Öykücülüğü; Metinlerarasılık

Tam Metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.33171/dtcfjournal.2019.59.1.16